BADANIA RADIOGRAFICZNE (RT) - (SELEN-75, IRYD-192)

Badania radiograficzne (RT) z użyciem promieniowania rentgenowskiego (X) lub gamma (Se-75, Ir-192) należą do metod objętościowych stosowanych w nieniszczącej ocenie stanu materiałów. Technika ta umożliwia wykrywanie niezgodności wewnętrznych w spoinach, odlewach, złączach rurowych oraz konstrukcjach stalowych o zróżnicowanej geometrii. Zasada działania opiera się na rejestracji osłabienia promieniowania przechodzącego przez obiekt – nieciągłości i zmiany gęstości materiału wpływają na stopień absorpcji, co skutkuje powstaniem kontrastowych obszarów na detektorze.

Zakres zastosowań badań RT

Badaniom można poddać przedmioty wykonane z różnych materiałów jak stal, stal nierdzewna, staliwo, żeliwo, aluminium, ceramika, drewno, guma, tworzywa sztuczne, beton. Metoda ta umożliwia wykrywanie niezgodności znajdujących się wewnątrz badanego obiektu, jak również niezgodności znajdujących się wewnątrz badanego obiektu. Badania wykonuje się w szczególności na: spoinach doczołowych i pachwinowych, odlewach staliwnych i żeliwnych, zbiornikach ciśnieniowych i wymiennikach oraz elementach rurociągów i konstrukcjach wsporczych. Badanie RT pozwala wykryć takie wady jak: pęknięcia, porowatości, zażużlenia, braki przetopu, niejednorodności struktury, wtrącenia metaliczne i niemetaliczne.

Promieniowanie jonizujące i bezpieczeństwo

W zależności od grubości badanego materiału i geometrii obiektu, stosowane są: aparaty rentgenowskie – do cienkościennych struktur i precyzyjnych spoin, izotopowe źródła promieniowania gamma – Selen-75 (Se-75) i Iryd-192 (Ir-192) – w badaniach elementów o większej gęstości lub grubości. Ze względu na użycie promieniowania jonizującego, prowadzenie badań RT wymaga zastosowania środków ochrony radiologicznej. Operatorzy posiadają odpowiednie uprawnienia, a każda inspekcja realizowana jest zgodnie z przepisami dozoru jądrowego oraz wewnętrznymi procedurami bezpieczeństwa.

Numer normy	Nazwa
PN-EN ISO 5579:2014-02	Badania nieniszczące -- Badania radiograficzne materiałów metalowych z zastosowaniem błon i promieniowania X lub gamma -- Zasady podstawowe
PN-EN ISO 17636-1:2023-02	Badania nieniszczące spoin -- Badanie radiograficzne -- Część 1: Techniki promieniowania X i gamma z błoną
PN-EN ISO 17636-2:2023-04	Badania nieniszczące spoin -- Badanie radiograficzne -- Część 2: Techniki promieniowania X i gamma z detektorami cyfrowymi
PN-EN ISO 20769 1:2018-12	Badania nieniszczące -- Badania radiograficzne osadów korozyjnych w rurach za pomocą promieniowania X i gamma -- Część 1: Radiografia tangesowa
PN-EN ISO 20769-2:2018-12	Badania nieniszczące -- Badania radiograficzne osadów korozyjnych w rurach za pomocą promieniowania X i gamma -- Część 2: Badanie przez dwie ścianki
PN-EN ISO 10675-1:2022-05	Badania nieniszczące spoin -- Kryteria akceptacji badań radiograficznych -- Część 1: Stal, nikiel, tytan i ich stopy
PN-EN 12681-1:2018-01	Odlewnictwo -- Badania radiograficzne -- Część 1: Techniki błon radiograficznych
PN-EN 12681-2:2017-12	Odlewnictwo -- Badania radiograficzne -- Część 2: Techniki detektorów cyfrowych
PN-EN ISO 10042:2018-09	Spawanie -- Złącza spawane łukowo w aluminium i jego stopach -- Poziomy jakości dla niezgodności spawalniczych
PN-EN ISO 5817:2023-08	Spawanie -- Złącza spawane ze stali, niklu, tytanu i ich stopów (z wyjątkiem spawanych wiązką) -- Poziomy jakości dla niezgodności spawalniczych
PN-EN 25580:1997	Badania nieniszczące -- Przemysłowe negatoskopy radiograficzne -- Wymagania minimalne
PN-EN 1330-3:1999	Badania nieniszczące -- Terminologia -- Terminy stosowane w radiograficznych badaniach przemysłowych
PN-ISO 9915:1998	Odlewy ze stopów aluminium -- Badania radiograficzne
PN-EN ISO 16371-2:2018-01	Badania nieniszczące -- Radiografia przemysłowa z użyciem pamięciowych luminoforowych płyt obrazowych -- Część 2: Ogólne zasady radiograficznych badań materiałów metalowych za pomocą promieniowania X i gamma
PN-EN ISO 19232-1:2013-08	Badania nieniszczące -- Jakość obrazu radiogramów -- Część 1: Liczbowe wyznaczanie jakości obrazu za pomocą wskaźników jakości obrazu typu pręcikowego
PN-EN ISO 19232-3:2013-10	Badania nieniszczące -- Jakość obrazu radiogramów -- Część 3: Klasy jakości obrazu
PN-EN ISO 19232-4:2013-10	Badania nieniszczące -- Jakość obrazu radiogramów -- Część 4: Doświadczalne wyznaczanie liczbowej jakości obrazu i tablice jakości obrazu
PN-EN ISO 19232-5:2018-10	Badania nieniszczące -- Jakość obrazu radiogramów -- Część 5: Liczbowe wyznaczanie nieostrości obrazu i podstawowej rozdzielczości przestrzennej za pomocą wskaźników jakości obrazu typu podwójny pręcik
PN-EN 11699-2:2018	Badania nieniszczące -- Błona radiograficzna przemysłowa -- Część 2: Kontrola obróbki błony za pomocą wartości odniesienia
PN-EN 12732:2022-04	Infrastruktura gazowa -- Spawanie stalowych układów rurowych -- Wymagania funkcjonalne
PN-EN ISO/IEC 17025:2018-02	Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących

Skontaktuj się z nami